Κωνσταντινούπολις 1955
του Ελίνας Μαστέλλου
Υπάρχουν ημερομηνίες σταθμοί στην ιστορία της ανθρωπότητος, που άλλοτε λαμπρύνουν και άλλοτε αμαυρώνουν τις σελίδες της. Στην Ιστορία όμως της Κωνσταντινουπόλεως τι να θυμηθείς, τι να ξεχάσεις; Σεπτέμβριος 1955, κι η μνήμη καυτή πετά 48 χρόνια πίσω και στέκεται για να κάνει μνημόσυνο σε αυτούς πού μαρτύρησαν από το 1955 μέχρι σήμερα...
Από τo 1923, τότε που η Συνθήκη της Λωζάνης μεταξύ του Ελ.Βενιζέλου και του Ινονού "ρύθμισε" τα Ελληνοτουρκικά, έως αυτή την στιγμή οι Τούρκοι δεν σεβάστηκαν την υπογραφή τους. Έναν σκοπό είχαν πάντα: να εξαφανίσουν τον Ελληνισμό της Πόλης με διάφορα προσχήματα, απειλές και πιέσεις και να ενισχύσουν την Μουσουλμανική μειονότητα της Δυτικής Θράκης. Αυτό φαίνεται καθαρά στους στίχους του γνωστού ποιήματoς του Musa Korkmaz "Η Κύπρος μου ανήκει στούς Τούρκους":
"Η Κύπρος είναι, το ξέρουμε,
γραμμένη στη δικιά μας ιστορία.
Τα νησιά του Αιγαίου θα τα πάρουμε όλα.
Μετά πάμε στην πατρίδα του Ατατούρκ:
την Θεσσαλονίκη..."
και συνεχίζει ο Ilter Veziroglou στο ποίημά του "Αισχρέ Έλληνα":
"Ένας Τούρκος δεν ικανοποιείται
ούτε με τα κεφάλια 100.000 γκιαούρηδων".
Έτσι φανατίζουν τους πληθυσμούς και ιδιαίτερα τους αγράμματους και άξεστους Τούρκους της Ανατολής και με αυτά ως υποσχέσεις για λάφυρα, τους δελεάζουν ώστε να φθάσουμε - ως αποτέλεσμα ο Ελληνισμός της Πόλης - από 420.000 που ήταν πριν από το 1922, 285.000 το 1922, συρρικνώθηκε σε 1.000 ψυχές. Γέροντες οι πιο πολλοί. Μια χούφτα παιδιά που κάνουν μάθημα δύο και τρία σε κάθε τάξη, μόνο και μόνο για να διατηρηθούν τα ελληνικά σχολεία.
Αργότερα, πολύ αργότερα, θα βγει στο φως από την εφημερίδα "Ελληνικός Βορράς", ο ακόλουθος διάλογος του τότε πρωθυπουργού της Τουρκίας Μεντερές με τον τότε υφυπουργό Εθνικής Αμύνης της Ελλάδος Γεώργιο Θεμελή, που έγινε στο Παρίσι, τότε που η ... φιλία μας με την Τουρκία δεν είχε ακόμα διαταραχθεί. Παρόντες ήσαν και οι τότε Αρχηγός του Γ.Ε.Ε.Θ.Α. και της Ελληνικής Αεροπορίας. Ο Θεμελής ρώτησε τον Μεντερές:
- Γιατί υπάρχει τόση εχθρότητα εκ μέρους του λαού σας προς τους `Ελληνες; Μας συνδέουν τόσα συμφέροντα κι η φιλία είναι απαραίτητη. Εμείς δεν σας προκαλέσαμε ποτέ.
- 'Ακουσε, Γιώργη εφέντη, απάντησε ο Μεντερές, που ήξερε άριστα την ελληνική γλώσσα. Σεις οι `Ελληνες είστε έξυπνοι κι ικανότεροι από μας. Υπερέχετε πολύ στο μυαλό. Αν λοιπόν αφήσουμε τον λαό μας να ζήσει φιλικά και ειρηνικά μαζί σας, γρήγορα θα γίνουμε όλοι χαμάληδές σας. Γι΄ αυτό η τουρκική ηγεσία έχει χρέος εθνικό να υποδαυλίζει το μίσος εναντίον των Ελλήνων. Το κατάλαβες;
Σύμπλεγμα μειονεξίας διακατέχει τους γείτονες. Έχουν και εδαφικά και δημογραφικά (αριθμητικά) και διπλωματικά προσόντα που άριστα χρησιμοποιούν εις βάρος μας, όμως, πίσω από τις πράξεις τους, κρύβεται το κόμπλεξ κι ένα βαθύ μίσος, καθώς και η νοοτροπία του μακελλάρη, του επιδρομέα, του άτακτου άρπαγα, που μαζί με την απίθανα επιτυχημένη τακτική τους "ζήτα, ζήτα, ζήτα, στο τέλος κάτι θα πετύχεις" έχουν κατορθώσει να πραγματοποιήσουν αποδεκατισμό και γενοκτονία του Ελληνισμού.
Στην αλυσίδα των διώξεων το πογκρόμ του 1955 είναι το αποκορύφωμα του βανδαλισμού. Το 1955 που δόθηκε ως απάντηση-απειλή στην Κύπρο που τόλμησε να απαιτήσει ένοπλα, Λευτεριά και Ένωση. Έτσι την νύχτα της 6ης προς την 7η Σεπτεμβρίου 1955, μπήκε σε εφαρμογή ένα καλομελετημένο σχέδιο της ίδιας της τουρκικής κυβερνήσεως του πρωθυπουργού Αντνάν Μεντερές: η εξόντωση του Ελληνικού στοιχείου της Πόλης, σε συνδυασμό με την προβοκατόρικη ενέργεια της βόμβας που έβαλαν οι ίδιοι οι Τούρκοι στην Θεσσαλονίκη στο σπίτι του ιδρυτού της Τουρκικής "Δημοκρατίας" Κεμάλ Ατατούρκ. Η έκρηξη της βόμβας διατυμπανίστηκε από όλες τις τουρκικές εφημερίδες της Πόλης με έκτακτες εκδόσεις. Πρωτοπόρος η εφημερίδα "Ισταμπούλ Εξπρές", που από την μεγάλη ανυπομονησία της έθεσε σε κυκλοφορία την έκτακτη έκδοσή της μισή ώρα πριν από την έκρηξη της βόμβας..., όπου αγανακτισμένοι οι Τούρκοι κατηγορούσαν τους Έλληνες για βομβιστικές ενέργειες.
Ξεκίνησαν με διαδηλώσεις και το βράδυ ομάδες τραμπούκων με λοστούς και ρόπαλα, ισοπέδωσαν και λεηλάτησαν κάθε τι το ελληνικό. Τραγικός ο απολογισμός: 10 Έλληνες νεκροί, 600 Έλληνες βαρειά τραυματισμένοι, 4.348 ελληνικά καταστήματα και εργαστήρια κατεστραμμένα και λεηλατημένα, 3.000 ελληνικά σπίτια κατεστραμμένα, 59 εκκλησίες πυρπολημένες. Ανεκτίμητης αξίας εκκλησιαστικά κειμήλια έγιναν στάχτη. Συλήθηκαν πολλοί τάφοι. Σε ένα αμόκ πρωτοφανούς βαρβαρότητος, ξέθαψαν πρόσφατα ενταφιασμένους νεκρούς από τα Ελληνικά νεκροταφεία και τους μαχαίρωναν. Τεράστιες ζημιές προκάλεσαν στην Μεγάλη του Γένους Σχολή, στην Ιερά Θεολογική Σχολή της Χάλκης, στο ιστορικό μοναστήρι Μπαλουκλί, στο Ζάππειο Παρθεναγωγείο, στην Μαράσλειο Σχολή και σε πολλά ακόμα Ελληνικά σχολεία.